Als je 15 jaar bent, mag je werken tussen 7.00 en 19.00 uur, met een maximum van 8 uur per dag en 40 uur per week tijdens vakantieweken. Dat zijn de basisregels voor 15-jarigen in Nederland, vastgelegd in de Arbeidstijdenwet en de Nadere regeling kinderarbeid. Op schooldagen gelden strengere limieten. Hieronder lees je precies wat wel en niet mag.
Werktijden: wanneer mag je werken als je 15 jaar bent?
De standaardregel voor 15-jarigen is werken tussen 7.00 en 19.00 uur. Alleen onder strikte voorwaarden mag je op schooldagen en niet-schooldagen tussen 7.00 en 20.00 uur werken. Dat laatste uur extra is dus geen automatisch recht, maar geldt alleen in specifieke situaties. Denk aan werk in de horeca of detailhandel waar een werkgever aantoonbare reden heeft om je tot 20.00 uur in te roosteren.
Nachtwerk is voor 15-jarigen verboden. Je mag dus nooit werken tussen 20.00 uur ’s avonds en 7.00 uur ’s ochtends.
Hoeveel uur per dag en per week?
De regels voor 15-jarigen verschillen per type week:
- Schoolweken: maximaal 12 uur per week, verdeeld over maximaal 2 dagen. Op een schooldag mag je maximaal 2 uur werken, op een vrije dag (in een schoolweek) maximaal 8 uur.
- Vakantieweken: maximaal 40 uur per week, maar nooit meer dan 8 uur per dag. Je mag maximaal 5 dagen per week werken.
- Weekenden in schooltijd: vallen onder de schoolweekregels, tenzij het een officiële vakantieperiode is.
Een veelgemaakte fout: werkgevers die een 15-jarige ook op schooldagen meer dan 2 uur inroosteren. Dat is niet toegestaan, ook niet als de jongere zelf aangeeft dat het goed uitkomt.
Wat voor werk mag je doen op je 15e?
Op je 15e mag je lichte arbeid verrichten. Dat betekent werk dat lichamelijk en geestelijk niet te zwaar is. Veelvoorkomende bijbanen voor 15-jarigen zijn:
- Krantenwijk of folders bezorgen
- Supermarkt (vakken vullen, kassa)
- Horecawerk (bedienen, afwassen)
- Tuinieren of schoonmaken bij particulieren
- Werken in een winkel
Gevaarlijk werk is altijd verboden. Denk aan het bedienen van zware machines, werken met gevaarlijke stoffen of werk op grote hoogte. Ook werk waarbij je psychisch onder druk staat, zoals klantgericht werk in stressvolle omstandigheden, mag een werkgever niet zomaar aan een 15-jarige opdragen.
Pauze en rusttijd: waar heb je recht op?
Als je langer dan 4,5 uur werkt, heb je recht op minimaal 30 minuten pauze. Werk je korte diensten van 4,5 uur of minder, dan is een pauze niet verplicht, maar een fatsoenlijke werkgever biedt die alsnog aan.
Na een werkdag heb je recht op minimaal 12 uur rust voor je de volgende dienst begint. In een week van 7 dagen moet je minimaal 2 aaneengesloten vrije dagen hebben.
Toestemming van ouders
Op je 15e heb je officieel geen schriftelijke toestemming van je ouders nodig om te werken. Dat was vroeger anders, maar de huidige Arbeidstijdenwet stelt dit niet meer als formele eis. Wel zijn ouders verantwoordelijk voor jouw welzijn, en een goed bedrijf informeert hen bij indiensttreding over de werkomstandigheden.
Wat als een werkgever de regels overtreedt?
De Nederlandse Arbeidsinspectie controleert of werkgevers zich houden aan de regels voor 15-jarigen. Werkgevers die jongeren te lang of op verboden tijden laten werken, riskeren een boete. Als je merkt dat jouw werkgever de regels niet naleeft, kun je dit melden bij de Nederlandse Arbeidsinspectie via arbeidsinspectie.nl.
De regels voor werken op je 15e zijn duidelijk en redelijk strikt. Kort samengevat: in vakantieweken tot 40 uur per week, in schoolweken maximaal 12 uur verdeeld over 2 dagen, en altijd tussen 7.00 en 19.00 uur (soms 20.00 uur). Kijk voor de meest actuele informatie altijd op rijksoverheid.nl, want de wetgeving kan worden aangepast.