Een kind van 5 jaar heeft gemiddeld tussen de 10 en 13 uur slaap per nacht nodig. Wil je weten hoe laat je kind dus naar bed moet, dan reken je simpelweg terug vanuit de wektijd. Moet je kind om 7:00 uur op, dan is een bedtijd tussen 18:00 en 21:00 uur het meest logisch, afhankelijk van hoeveel uur slaap je kind nodig heeft.
Die range van 10 tot 13 uur klinkt breed, en dat klopt. Elk kind is anders. Het ene kind van 5 is uitgerust na 10 uur, het andere heeft 12 uur nodig om fris wakker te worden. Aan het gedrag overdag merk je snel genoeg of je kind genoeg slaapt.
Hoe laat is de ideale bedtijd voor een 5-jarige?
De meeste kinderen van 5 jaar gaan naar de basisschool en moeten daar rond 8:30 uur zijn. Met een ochtend die start om 7:00 uur en een slaapbehoefte van 10 tot 11 uur, kom je uit op een bedtijd van ongeveer 20:00 uur. Wil je aan de veilige kant zitten en rekening houden met een kind dat wat meer slaap nodig heeft, dan is 19:30 uur een goede richtlijn.
Een handig rekenvoorbeeld:
- Wektijd: 7:00 uur
- Benodigde slaap: 11 uur
- Ideale bedtijd: 20:00 uur (inclusief inslapen)
Houd er rekening mee dat “bedtijd” niet hetzelfde is als het moment waarop je kind ook écht slaapt. De meeste 5-jarigen hebben nog even nodig om tot rust te komen. Reken gerust 15 tot 30 minuten extra in voor het naar bed brengen, het voorlezen en het inslapen.
Signalen dat de bedtijd voor jouw 5-jarige niet klopt
Een kind dat te laat naar bed gaat of te weinig slaapt, laat dat overdag merken. Veelvoorkomende signalen zijn: moeite hebben met opstaan, prikkelbaarheid of huilen om kleine dingen, snel afgeleid zijn en concentratieproblemen. Sommige kinderen worden juist hyperactief als ze oververmoeid zijn, wat als verwarrend kan overkomen.
Omgekeerd: een kind dat elke avond erg lang wakker ligt, gaat misschien te vroeg naar bed. Als je kind na 45 minuten nog steeds klaarwakker in bed ligt, kan de bedtijd iets later worden geschoven. Vijf-jarigen die overdag geen dutje meer doen, hebben soms geen behoefte aan een bedtijd van 19:00 uur.
Vaste routine maakt het makkelijker
Een vaste bedtijdroutine helpt een kind van 5 jaar om sneller in slaap te vallen. Dat hoeft niet ingewikkeld te zijn. Denk aan een vaste volgorde: tandenpoetsen, pyjama aan, een verhaaltje of voorleesbeurten, en daarna licht uit. Die herhaling geeft het lichaam een signaal dat het tijd is om te slapen.
Schermen (tablet, televisie, telefoon) horen het liefst niet in de laatste 30 tot 60 minuten voor het slapengaan. Het blauwe licht van schermen remt de aanmaak van het slaaphormoon melatonine, waardoor kinderen moeilijker in slaap vallen. Dit geldt zeker voor jonge kinderen, die hier gevoeliger voor zijn dan volwassenen.
Wat als je kind niet wil slapen?
Kinderen van 5 jaar testen grenzen, ook rond bedtijd. “Nog één glaasje water” of “ik moet nog even naar de wc” zijn klassieker dan de bedtijdroutine zelf. Consistentie helpt het meeste: houd dezelfde bedtijd aan, ook in het weekend, en reageer rustig maar duidelijk op uitstelgedrag.
Als het inslapen structureel langer dan 30 tot 45 minuten duurt, of als je kind ’s nachts regelmatig wakker wordt, is het goed om dat te bespreken met de huisarts of het consultatiebureau. In de meeste gevallen is dit tijdelijk en hoort het bij de ontwikkeling, maar af en toe zit er iets anders achter.
Voor de meeste kinderen van 5 jaar werkt een bedtijd tussen 19:30 en 20:30 uur het beste, afhankelijk van hoe vroeg ze moeten opstaan. Houd dat strak vol, ook als het soms lastig is, en je kind went er snel aan.